Đảm bảo khả thi trong đánh giá cấp xã đạt chuẩn tiếp cận pháp luật

Nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật

Sau gần 4 năm thực hiện Quyết định số 619/2017/QĐ-TTg ngày 08-05-2017 của Thủ tướng Chính phủ về việc xây dựng xã, phường, thị trấn đạt chuẩn TCPL, các địa phương đã đạt được một số kết quả tích cực, góp phần bảo đảm tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn. Mặc dù thời gian thực hiện nhiệm vụ xây dựng cấp xã đạt chuẩn TCPL chưa dài nhưng công tác này đã nhận được sự quan tâm của các cấp, chính quyền từ trung ương đến địa phương, đa số các địa phương đã chủ động trong tham mưu, tổ chức thực hiện nhiệm vụ.

Qua đó, chính quyền các cấp có điều kiện nắm bắt thuận lợi, xác định được khó khăn, hạn chế của thực tiễn triển khai nhiệm vụ về PBGDPL; hòa giải ở cơ sở; thực hiện dân chủ cơ sở… để có biện pháp khắc phục, tháo gỡ kịp thời đồng thời đề xuất, kiến nghị giải pháp hoàn thiện thể chế, góp phần nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật.

Thực hiện TTHC thuộc thẩm quyền của UBND cấp xã là một trong những tiêu chí đạt xã chuẩn tiếp cận pháp luật. Ảnh minh họa

Nhờ tiêu chí xây dựng xã đạt chuẩn TCPL được đưa vào Bộ Tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới đã khẳng định vị thế của pháp luật trong quản lý nhà nước, tác động tích cực đến trình độ dân trí, góp phần thay đổi diện mạo nông thôn, từ đó nâng cao tinh thần trách nhiệm trong chỉ đạo, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ liên quan đến xây dựng cấp xã đạt chuẩn TCPL.

Qua thống kê cho thấy, số lượng cấp xã đạt chuẩn TCPL năm sau nhiều hơn năm trước, cho thấy quyết tâm của các địa phương không chỉ đầu tư xây dựng cơ sở vật chất mà còn quan tâm đời sống pháp lý, quyền tiếp cận thông tin của người dân. Một số địa phương có tỷ lệ xã đạt chuẩn TCPL cao tập trung chủ yếu ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long, đồng bằng sông Hồng, Đông Nam Bộ…

Rà soát thông tin tủ sách pháp luật

Bên cạnh đó vẫn còn một số địa phương có tỷ lệ cấp xã đạt chuẩn TCPL thấp, chủ yếu nằm ở khu vực miền núi phía Bắc. Các đơn vị cấp xã chưa đạt chuẩn TCPL chủ yếu do vi phạm điều kiện trong năm đánh giá có cán bộ, công chức cấp xã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức từ cảnh cáo trở lên; điểm số chấm đối với các chỉ tiêu chưa đạt số điểm theo quy định, trong đó phần lớn thuộc các xã vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Mặt khác, một số tiêu chí, chỉ tiêu và việc tổ chức đánh giá, công nhận xã, phường, thị trấn đạt chuẩn TCPL ban hành kèm theo Quyết định số 619/QĐ-TTg đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập.

Một số thiết chế thông tin pháp luật như Tủ sách pháp luật đã được điều chỉnh bởi văn bản mới, ban hành sau như Quyết định số 14/2019/QĐ-TTg ngày 13-3-2019 của Thủ tướng Chính phủ về xây dựng, quản lý, khai thác Tủ sách pháp luật. Do vậy, cần được rà soát, điều chỉnh để thống nhất với văn bản mới.

Để tháo gỡ những vướng mắc nêu trên, cần sớm nghiên cứu chỉnh lý, hoàn thiện, trình Thủ tướng ban hành Quyết định thay thế Quyết định số 619/QĐ-TTg. Trong đó bảo đảm xây dựng, áp dụng các tiêu chí, chỉ tiêu đánh giá xã, phường, thị trấn đạt chuẩn TCPL được khả thi, khoa học, phù hợp, phổ quát, gắn với bảo đảm thực hiện các quyền con người, quyền công dân.

Tại Hà Nội, có 558/579 xã, phường, thị trấn được công nhận đạt chuẩn tiếp cận pháp luật, đạt tỷ lệ 96,37% (cao hơn năm 2019: 546584: đạt tỷ lệ 93,5%).

Trong đó, nhiều quận, huyện có số phường, xã được công nhận đạt chuẩn tiếp cận pháp luật đạt tỷ lệ 100% như: Ba Đình, Cầu Giấy, Đan Phượng, Đông Anh... Một số quận, huyện có số xã được công nhận đạt chuẩn tiếp cận pháp luật đạt tỷ lệ thấp như: Thanh Oai, Sóc Sơn, Hoài Đức, Ứng Hòa.

Các xã, phường, thị trấn không đạt chuẩn tiếp cận pháp luật phần lớn do có cán bộ, công chức bị xử lý kỷ luật bằng hình thức từ cảnh cáo trở lên do vi phạm pháp luật trong thực thi công vụ hoặc phải bồi thường thiệt hại do hành vi công vụ trái pháp luật gây ra, một số ít do không đạt điểm số theo quy định.

Công tác xây dựng xã, phường, thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật 6 tháng đầu năm 2021 được các cấp của Hà Nội quan tâm, triển khai theo quy định của pháp luật.