Kỳ 3: Sáng kiến từ các mô hình “dân vận số”

Bí thư Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà Đặng Việt Trinh hướng dẫn người dân trực tiếp quét mã QR, trải nghiệm và gửi phản ánh thông qua mô hình “Lắng nghe Nhân dân nói”. Ảnh V.T

Kênh dân vận trong môi trường số

Câu chuyện của bà Trần Thị Hậu (70 tuổi, trú tại phường Ngọc Hà) là một ví dụ điển hình. Con gái bà bị khuyết tật trí tuệ, gặp vướng mắc khi không thể tích hợp bảo hiểm y tế vào ứng dụng VNeID. Với bà Hậu, việc không có thẻ bảo hiểm trên điện thoại đồng nghĩa mỗi lần đi khám bệnh lại thêm lo lắng, trong khi các thao tác tích hợp trên ứng dụng số lại vượt quá khả năng của người cao tuổi.

Giữa cảm giác bất lực ấy, “nút thắt” đã được tháo gỡ từ một cách làm rất mới. Thông qua sự hướng dẫn của tổ trưởng tổ dân phố, bà Hậu quét mã QR “Góp ý Ngọc Hà”, gửi phản ánh lên chính quyền phường qua mô hình “Lắng nghe Nhân dân nói” - một kênh dân vận số do Ủy ban MTTQ phường Ngọc Hà phối hợp với các đoàn thể triển khai từ tháng 7/2025, trong đó lực lượng nòng cốt là Đoàn Thanh niên phường.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ phường Ngọc Hà, kiêm Bí thư Đoàn Thanh niên phường Đặng Việt Trinh, ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà đã kích hoạt Đội hình thanh niên chuyển đổi số cộng đồng “S-Youth” (Số hóa - Sẵn sàng - Sáng tạo) trực tiếp xuống gia đình tìm hiểu, hỗ trợ. Các đoàn viên phối hợp tặng sim điện thoại, hỗ trợ đăng ký chính chủ, đồng thời đưa chị N.T.H. đến trụ sở Công an phường để cập nhật số điện thoại trên hệ thống VNeID. Sau đó, việc tích hợp bảo hiểm y tế được theo dõi, hỗ trợ cho đến khi hoàn tất. Từ một phản ánh nhỏ của người dân, mô hình dân vận số đã phát huy hiệu quả rõ nét: tiếp nhận nhanh, xử lý kịp thời, giải quyết trọn vẹn, đúng tinh thần “lấy người dân làm trung tâm”.

Điểm đáng chú ý của mô hình không chỉ nằm ở việc tiếp nhận thông tin 24/7, mà còn ở cơ chế phản hồi và theo dõi xử lý. Mỗi ý kiến của người dân đều được ghi nhận, phân loại, chuyển đến bộ phận chức năng; đồng thời, lực lượng đoàn viên thanh niên tham gia giám sát, đôn đốc tiến độ giải quyết. Qua đó, công nghệ không trở thành “bức tường” ngăn cách, mà là công cụ hỗ trợ để chính quyền lắng nghe Nhân dân một cách sát thực, kịp thời hơn.

Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà đến tận nhà giúp người dân tích hợp giấy tờ trên ứng dụng VNeID. Ảnh V.T

Khi chính quyền số được đo bằng sự “gần dân”

Xuất phát từ thực tế nhiều người dân còn lúng túng khi tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà đã tham mưu xây dựng và vận hành Trang thông tin điện tử “Ngọc Hà - Chuyển đổi số” trên nền tảng Google Sites. Đây được xem là một giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế ở cơ sở, giúp phường chủ động trong quản trị, cập nhật nội dung mà không phụ thuộc vào kỹ thuật chuyên sâu.

Trang thông tin được xây dựng như một cổng thông tin phục vụ công tác chuyển đổi số tại phường, từ hướng dẫn thực hiện dịch vụ công trực tuyến, tra cứu thủ tục hành chính, đến giới thiệu các mô hình phục vụ cộng đồng như “Lắng nghe Nhân dân nói”, “Sổ tay điện tử Thanh niên/Thư viện số”, “Hòm thư Điều em muốn nói”… tất cả đều được sắp xếp khoa học, dễ tra cứu.

Song song với các nền tảng trực tuyến, Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà triển khai Đội hình “S-Youth” hoạt động thường xuyên tại điểm phục vụ hành chính công phường, các tổ dân phố, nhà văn hóa. Nhiệm vụ của đội hình không chỉ dừng ở hỗ trợ kỹ thuật, mà còn là đồng hành cùng người dân trong quá trình tiếp cận và sử dụng các ứng dụng số.

Các đoàn viên hỗ trợ nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến, hướng dẫn định danh điện tử VNeID, hỗ trợ đảng viên nộp Đảng phí trực tuyến, đặc biệt chú trọng hỗ trợ người cao tuổi, người yếu thế, với tinh thần “không ai bị bỏ lại phía sau” trong quá trình chuyển đổi số.

Thực tế cho thấy, nhờ sự vào cuộc của lực lượng thanh niên, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến của phường ngày càng tăng, thời gian chờ đợi tại Bộ phận Một cửa được rút ngắn, kỹ năng số của người dân từng bước được nâng lên. Quan trọng hơn, sự hiện diện gần gũi của đoàn viên đã góp phần tạo dựng niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền trong môi trường số.

Thời gian tới, Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số cộng đồng, mở rộng phạm vi hoạt động của Đội hình “S-Youth” xuống từng tổ dân phố, đẩy mạnh tập huấn kỹ năng số cho đoàn viên và người dân, đồng thời phối hợp với MTTQ và các đoàn thể nhân rộng các mô hình dân vận số. Đánh giá về vai trò của các mô hình tương tác hai chiều như “Lắng nghe Nhân dân nói” và “Hòm thư Điều em muốn nói”, Bí thư Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà Đặng Việt Trinh cho rằng, trước hết, các kênh này đã mở rộng không gian dân chủ ở cơ sở, tạo điều kiện để người dân chủ động phản ánh, góp ý những vấn đề sát sườn với đời sống hằng ngày như hạ tầng đô thị, trật tự, thủ tục hành chính, an sinh xã hội… vào bất kỳ thời điểm nào, thay vì phải chờ đến các cuộc tiếp xúc cử tri hay hội nghị định kỳ.

Thứ hai, việc thiết kế riêng một kênh tiếp nhận ý kiến dành cho thiếu nhi và học sinh thể hiện rõ tính nhân văn trong quản trị địa phương. Đây là không gian để các em được bày tỏ mong muốn, ý tưởng và nguyện vọng của mình liên quan đến môi trường học tập, vui chơi, an toàn trường học hay văn hóa ứng xử. Trong bối cảnh hiện nay, lắng nghe tiếng nói trẻ em là yêu cầu rất cần thiết, nhưng trước đây thường chưa có cơ chế chính thức, thuận tiện để thực hiện.

Thứ ba, thông qua cơ chế tiếp nhận - phản hồi công khai, minh bạch, các mô hình này góp phần nâng cao niềm tin và sự đồng thuận trong Nhân dân. Mỗi ý kiến gửi đến đều được xem xét, xử lý hoặc phản hồi rõ ràng, qua đó không chỉ nâng cao chất lượng quản trị ở cơ sở mà còn tạo dựng môi trường đối thoại văn minh, trách nhiệm giữa chính quyền và người dân.

“Mô hình tương tác hai chiều như “Lắng nghe Nhân dân nói” và “Hòm thư Điều em muốn nói” là một cách làm dân vận hiện đại, hiệu quả, phù hợp với xu thế chuyển đổi số, qua đó góp phần đưa chính quyền đến gần Nhân dân hơn và phục vụ Nhân dân tốt hơn” - Bí thư Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà Đặng Việt Trinh khẳng định.

(Còn nữa)

Kỳ 1: Khi người dân “chạm” vào chuyển đổi số Từ những bảng tin quen thuộc nơi khu dân cư, mô hình “Bảng thông tin số” đang được tuổi trẻ Thủ đô “kích hoạt” bằng ...

Kỳ 2: Đi từng ngõ, gõ từng nhà

Mộc Miên