Xuất khẩu nông sản Việt Nam sang Trung Quốc tăng vọt đầu năm 2026

Thị trường 15:31 | 05/02/2026

Xuất khẩu nông lâm thủy sản của Việt Nam khởi đầu năm 2026 với gam màu sáng, trong đó thị trường Trung Quốc tiếp tục giữ vai trò “đầu kéo” quan trọng.

Xuất khẩu nông sản Việt Nam sang Trung Quốc tăng vọt đầu năm 2026

Thị trường Trung Quốc vẫn là điểm đến hàng đầu của nông sản Việt.

Trung Quốc tiếp tục là “điểm đến số một”

Chỉ trong tháng 1/2026, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường tỷ dân này đã chiếm hơn 22% tổng giá trị toàn ngành, tương đương gần 1,5 tỷ USD và tăng hơn 66% so với cùng kỳ năm trước.

Theo đó, tổng kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản tháng đầu năm 2026 ước đạt trên 6,5 tỷ USD, tăng gần 30% so với cùng kỳ 2025 – mức tăng cho thấy đà phục hồi và mở rộng thị trường xuất khẩu đang diễn ra khá rõ nét.

Xét theo thị trường, Trung Quốc tiếp tục đứng đầu danh sách các đối tác nhập khẩu nông sản Việt Nam, với tỷ trọng gần 23% tổng kim ngạch. So với cùng kỳ năm ngoái, giá trị xuất khẩu sang thị trường này tăng thêm khoảng 600 triệu USD, con số phản ánh nhu cầu tiêu thụ lớn cũng như sự thích ứng ngày càng tốt của doanh nghiệp Việt.

Ở nhóm rau quả, sầu riêng, chuối, thanh long và mít vẫn là các mặt hàng chủ lực, mang về khoảng 480 triệu USD chỉ trong tháng 1. Đây đều là những sản phẩm đã được cấp phép chính ngạch, có vùng trồng và cơ sở đóng gói được phía Trung Quốc công nhận.

Không chỉ rau quả, nhiều mặt hàng nông sản khác cũng phụ thuộc lớn vào thị trường này. Trung Quốc hiện chiếm tới 92,6% thị phần xuất khẩu sắn và các sản phẩm từ sắn của Việt Nam, tương ứng 136 triệu USD. Cao su đạt kim ngạch hơn 300 triệu USD, chiếm gần ba phần tư tổng giá trị xuất khẩu mặt hàng này. Ở nhóm chế biến sâu, xuất khẩu hạt điều sang Trung Quốc tăng gần 50%, cho thấy xu hướng mở rộng từ nguyên liệu thô sang sản phẩm giá trị gia tăng.

Đáng chú ý, thủy sản xuất khẩu sang Trung Quốc trong tháng đầu năm cũng tăng hơn 30%, đưa thị trường này vào nhóm ba điểm đến lớn nhất của thủy sản Việt Nam, bên cạnh Mỹ (20,4%) và Nhật Bản (7%). Sự tăng trưởng này phần nào phản ánh nhu cầu tiêu dùng phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn chững lại, đồng thời mở ra dư địa cho các doanh nghiệp thủy sản Việt Nam đa dạng hóa thị trường xuất khẩu.

Doanh nghiệp Việt Nam cần nâng cao quy chuẩn để đáp ứng được yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường Trung Quốc.

Tăng trưởng mạnh nhưng không nên “đặt trứng vào một giỏ”

Dù giữ vai trò chủ lực, Trung Quốc không còn là thị trường “dễ tính” như trước. Theo Lệnh 280 của Hải quan Trung Quốc ban hành từ tháng 10/2025, các mặt hàng nông sản, thực phẩm nhập khẩu sẽ phải đáp ứng quy định đăng ký nghiêm ngặt hơn kể từ giữa năm 2026. Điều này buộc nhiều doanh nghiệp Việt Nam phải chủ động nâng cấp vùng trồng, đầu tư kho lạnh, dây chuyền chế biến và hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc để đáp ứng yêu cầu mới.

Thực tế cho thấy, chính quá trình nâng chuẩn này đang giúp chất lượng nông sản Việt Nam cải thiện rõ rệt, tạo nền tảng để mở rộng sang các thị trường khó tính hơn.

Cũng theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản sang các thị trường trong tháng 1/2026 đạt khoảng 3,6 tỷ USD, tăng gần 42% so với cùng kỳ, trở thành động lực chính kéo toàn ngành nông – lâm – thủy sản đi lên.

Xét theo tốc độ tăng trưởng, rau quả dẫn đầu với 750 triệu USD, gấp đôi cùng kỳ năm trước. Ngoài Trung Quốc, xuất khẩu rau quả sang Mỹ và Malaysia cũng ghi nhận mức tăng đáng kể. Hạt điều đứng thứ hai với 434 triệu USD, tăng 70%, nhờ nhu cầu phục hồi tại cả Trung Quốc và châu Âu. Hạt tiêu xếp thứ ba với 133 triệu USD, tăng 53%.

Dù vậy, các chuyên gia vẫn cảnh báo nguy cơ phụ thuộc lớn vào một thị trường. Trong bối cảnh chính sách thương mại và tiêu chuẩn kỹ thuật của Trung Quốc ngày càng chặt chẽ, việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu được xem là yêu cầu sống còn để đảm bảo tăng trưởng bền vững cho nông sản Việt Nam trong trung và dài hạn.