Mắc bệnh nhiễm trùng hiếm gặp sau khi bị chuột cắn

Bệnh nhân bị chuột cắn được điều trị tại bệnh viện. Ảnh: BVCC

Vừa qua, Khoa Bệnh lây đường máu, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã tiếp nhận nam bệnh nhân Q.A, 16 tuổi, trong tình trạng sốt cao từ 39 đến 40 độ C, sốt nóng liên tục, có lúc gai rét nhưng không rét run, kèm theo mệt mỏi nhiều. Kết quả xét nghiệm cho thấy tình trạng nhiễm khuẩn với bạch cầu và CRP tăng cao, tại cổ tay phải xuất hiện vùng sưng nóng, đỏ.

Khai thác bệnh sử, được biết khoảng 4 tuần trước khi vào viện, bệnh nhân từng bị chuột cắn vào cổ tay phải. Vết cắn nhỏ, không chảy máu nhiều nên gia đình chỉ rửa sơ qua tại nhà và không xử trí y tế. Sau khoảng một tuần, vùng cổ tay bắt đầu sưng nhẹ, nóng và đỏ nhưng không đau nhiều nên tiếp tục bị bỏ qua. Chỉ đến khi xuất hiện sốt cao kéo dài và mệt mỏi tăng dần, bệnh nhân mới được đưa đến bệnh viện.

Dựa trên các biểu hiện lâm sàng, tiền sử bị chuột cắn và diễn biến bệnh, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân mắc bệnh Sodoku, một thể của bệnh sốt do chuột cắn. Người bệnh được điều trị bằng kháng sinh cephalosporin kết hợp với Doxycycline. Sau 2 ngày điều trị, bệnh nhân cắt sốt hoàn toàn, các triệu chứng toàn thân cải thiện rõ rệt và được ra viện sau 7 ngày trong tình trạng khỏe mạnh, vết chuột cắn không còn sưng nề.

Theo các bác sĩ, chuột là vật chủ mang nhiều mầm bệnh nguy hiểm có khả năng lây truyền sang người. Sốt do chuột cắn, hay còn gọi là Rat-bite fever là một bệnh nhiễm trùng toàn thân hiếm gặp do hai loại vi khuẩn chính gây ra là Streptobacillus moniliformis và Spirillum minus. Trong đó, Streptobacillus moniliformis thường gây thể bệnh Haverhill phổ biến tại Bắc Mỹ và châu Âu, còn Spirillum minus gây thể bệnh Sodoku, thường gặp tại châu Á. Bệnh có thể lây qua vết chuột cắn, chuột cào hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết như nước bọt, nước tiểu của loài gặm nhấm.

Hai thể bệnh có đặc điểm lâm sàng khác nhau. Thể Streptobacillary thường khởi phát nhanh sau vài ngày với biểu hiện sốt cao đột ngột, đau cơ, đau khớp di chuyển và phát ban đặc trưng ở lòng bàn tay, bàn chân. Trong khi đó, thể Sodoku có thời gian ủ bệnh dài hơn, từ 1 đến 4 tuần, với các triệu chứng như sốt cao có thể kèm rét run, đau cơ, đau khớp, có thể viêm nhiều khớp, phát ban da ở tay chân, đặc biệt là lòng bàn tay, bàn chân, kèm mệt mỏi, đau đầu và chán ăn. Một điểm dễ gây nhầm lẫn là tại thời điểm bệnh khởi phát, vết chuột cắn có thể đã lành, không còn viêm đỏ rõ rệt khiến người bệnh và thầy thuốc không nghĩ đến mối liên quan với chuột cắn, dẫn đến chậm chẩn đoán và điều trị.

TS Trịnh Văn Sơn, Chủ nhiệm Khoa Bệnh lây đường máu, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cho biết, sốt do chuột cắn không phải lúc nào cũng biểu hiện rầm rộ tại chỗ. Nếu chủ quan, bệnh có thể tiến triển nặng và gây ra các biến chứng nguy hiểm như suy đa tạng, sốc nhiễm khuẩn, viêm nội tâm mạc hoặc viêm màng não, với tỷ lệ tử vong ước tính khoảng 13%. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời, bệnh đáp ứng rất tốt với các kháng sinh như Penicillin hoặc Doxycycline.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi bị chuột cắn, người dân cần rửa kỹ vết thương ngay bằng xà phòng dưới vòi nước sạch chảy liên tục trong ít nhất 15 phút, sau đó sát khuẩn bằng dung dịch sát trùng phù hợp và che phủ bằng gạc sạch, khô. Người bị chuột cắn tuyệt đối không tự ý nặn, chích vết thương, không đắp lá hay dùng các phương pháp dân gian chưa được kiểm chứng. Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào như sưng, đau, sốt, mệt mỏi kéo dài, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị.

Để phòng ngừa nguy cơ chuột cắn và lây truyền bệnh, người dân cần giữ gìn vệ sinh nhà cửa sạch sẽ, bảo quản thực phẩm trong hộp kín, bịt kín các lỗ hổng bằng lưới thép để ngăn chuột xâm nhập. Việc hạn chế ăn uống trên giường, ngủ trong màn và chèn kỹ các mép màn cũng là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả, giúp tạo lớp ngăn cách an toàn với loài gặm nhấm trong sinh hoạt hàng ngày.

	Nguy hiểm rình rập từ vết cắn của chuột
	Bị sốt do chuột cắn, hai vợ chồng phải nhập viện điều trị