Điểm tựa giữ bình yên thôn bản

Người dân xã Yên Xuân tham dự một buổi tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật. Ảnh N.M.

Linh hoạt xử lý các mâu thuẫn phát sinh

Trao đổi với PV, Trưởng thôn Sổ Tơi, xã Yên Xuân, TP Hà Nội Nguyễn Văn Hoàn cho biết, những năm gần đây, các vụ việc cần hòa giải ở thôn chủ yếu liên quan đến tranh chấp đất đai. Đây là vấn đề khá phổ biến tại các địa phương nông thôn, nhất là những nơi trước đây điều kiện đo đạc, quản lý đất đai còn hạn chế. Nhiều hộ gia đình sử dụng đất từ lâu nhưng ranh giới không rõ ràng, trước kia chỉ được phân định bằng hàng rào tre, hàng rào mây nên khi xây dựng tường bao kiên cố dễ phát sinh chồng lấn, mâu thuẫn.

Trong quá trình hòa giải, các hoà giải viên thôn Sổ Tơi luôn tuân thủ nguyên tắc lắng nghe, công tâm và dựa trên cơ sở pháp lý rõ ràng. Các hộ gia đình được mời lên nhà văn hoá của thôn để trình bày ý kiến, sau đó tổ hòa giải phối hợp với cán bộ địa chính, căn cứ vào sổ đỏ đã cấp, bản đồ địa chính qua các thời kỳ và ý kiến của các hộ liền kề để xác định ranh giới. Nhờ cách làm minh bạch, có lý có tình, hầu hết các vụ việc đều được giải quyết dứt điểm ngay tại cơ sở, các bên thống nhất trong tinh thần vui vẻ, không để mâu thuẫn kéo dài

Không chỉ dừng lại ở tranh chấp đất đai, tổ hòa giải ở thôn Sổ Tơi còn giải quyết nhiều mâu thuẫn trong đời sống gia đình, đặc biệt là mâu thuẫn vợ chồng. Những nguyên nhân như kinh tế khó khăn, thói quen uống rượu, bất đồng trong sinh hoạt hàng ngày… nếu không được kịp thời tháo gỡ rất dễ dẫn đến xung đột gay gắt.

Với vai trò là Trưởng thôn, đồng thời tham gia trực tiếp công tác hòa giải, ông Nguyễn Văn Hoàn cho hay: "Mỗi vụ việc đều có những yếu tố riêng, đòi hỏi người hòa giải phải kiên trì, mềm dẻo và thấu hiểu. Tổ hòa giải không áp đặt mà phân tích cho các bên thấy được cái đúng, cái sai, tác động của mâu thuẫn đến gia đình và cộng đồng, từ đó giúp các bên tự điều chỉnh hành vi, hàn gắn quan hệ".

Đối với các trường hợp có yếu tố phức tạp như tranh chấp liên quan đến người từ địa phương khác đến mua đất sinh sống, tổ hòa giải càng chú trọng giữ thái độ khách quan, không thiên vị. Sự phối hợp chặt chẽ giữa thôn, UBND xã và cán bộ chuyên môn đã giúp làm rõ nguồn gốc đất, quy định pháp luật liên quan, tạo sự đồng thuận giữa người dân địa phương và người dân từ nơi khác đến.

Gắn hòa giải với tuyên truyền, phổ biến pháp luật

Một điểm nổi bật trong công tác hòa giải ở thôn Sổ Tơi là việc kết hợp chặt chẽ giữa hòa giải và tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật. Theo ông Hoàn, trước đây việc tuyên truyền chủ yếu thông qua các cuộc họp ở thôn, hội nghị của các chi hội, đoàn thể. Những năm gần đây, cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin, thôn đã thành lập các nhóm Zalo, Facebook, với khoảng 90% số hộ dân tham gia, qua đó kịp thời chia sẻ các chủ trương, chính sách mới của Đảng, Nhà nước, cũng như kế hoạch của địa phương.

Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nhận thức pháp luật của người dân từng bước được nâng lên rõ rệt. Các quy định về quản lý đất đai, trật tự xây dựng, thủ tục hành chính… vốn được xem là khó, phức tạp nay đã trở nên gần gũi hơn với người dân. Thực tế cho thấy, sau một thời gian tuyên truyền kiên trì, người dân thôn Sổ Tơi đã chấp hành nghiêm túc các quy định về xây dựng đúng vị trí, đúng diện tích, đúng giấy phép, góp phần hạn chế phát sinh vi phạm và tranh chấp mới cũng như vi phạm trật tự xây dựng trên địa bàn.

Cùng với công tác hòa giải và tuyên truyền pháp luật, thôn Sổ Tơi còn đạt nhiều kết quả tích cực trong việc vận động Nhân dân thay đổi nếp sống, loại bỏ dần các hủ tục lạc hậu. Các phong tục trong cưới hỏi, tang lễ đã được tổ chức theo hướng văn minh, tiết kiệm hơn. Việc hỏa táng thay cho địa táng truyền thống được người dân đồng thuận cao, vừa bảo đảm vệ sinh môi trường, vừa giảm gánh nặng cho gia đình.

Từ thực tiễn ở thôn Sổ Tơi có thể khẳng định, công tác hòa giải ở cơ sở giữ vai trò hết sức quan trọng trong việc phòng ngừa, hạn chế tranh chấp, mâu thuẫn phát sinh, giảm tải cho các cơ quan chức năng. Với sự tận tâm, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ thôn, trong đó có vai trò nòng cốt của Trưởng thôn Nguyễn Văn Hoàn, hòa giải không chỉ là giải quyết “việc đã rồi”, mà còn là cầu nối để tuyên truyền pháp luật, củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của chính quyền cơ sở. Những kết quả đạt được ở thôn Sổ Tơi là minh chứng sinh động cho hiệu quả của công tác hòa giải khi được thực hiện đúng phương pháp, xuất phát từ thực tiễn đời sống và đặt lợi ích của cộng đồng lên hàng đầu.

Gắn phổ biến pháp luật với phát triển kinh tế –xã hội Xác định phổ biến, giáo dục pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong công tác quản lý Nhà nước ở cơ sở, ...

Xã Đoài Phương “làm mới” công tác phổ biến pháp luật Trong bối cảnh đất nước đang chuyển mình mạnh mẽ với hàng loạt quyết sách quan trọng về cải cách bộ máy tổ chức, nâng ...